FODMAP مخفف گروهی از کربوهیدراتهای زنجیره کوتاه است که در برخی غذاها یافت میشوند و هضم آنها برای برخی افراد دشوار است. این ترکیبات در روده کوچک به خوبی جذب نمیشوند و در نتیجه، باعث تخمیر توسط باکتریهای روده، تولید گاز، نفخ، درد شکمی و تغییر در حرکات روده (یبوست یا اسهال) میشوند.
غذاهای حاوی FODMAP بالا
برخی از مواد غذایی که ممکن است علائم سندرم روده تحریک پذیر را تشدید کنند، شامل موارد زیر هستند:
- لبنیات: شیر، ماست، پنیر نرم (به دلیل لاکتوز)
- میوههای خاص: سیب، گلابی، هلو، گیلاس، هندوانه
- سبزیجات: پیاز، سیر، گلکلم، کلم بروکلی
- حبوبات: لوبیا، نخود، عدس
- غلات حاوی گلوتن: گندم، جو، چاودار
غذاهای با FODMAP پایین (مناسب برای سندرم روده تحریک پذیر)
برخی مواد غذایی که احتمال کمتری دارند علائم را بدتر کنند:
- لبنیات بدون لاکتوز: شیر بدون لاکتوز، ماست پروبیوتیک
- برخی میوههای: موز، پرتقال، توتفرنگی، انگور
- برخی سبزیجات: خیار، فلفل دلمهای، کدو سبز، هویج
- برنج، سیبزمینی، گوشت بدون ادویه
پزشکان توصیه میکنند افراد مبتلا به IBS برای مدتی رژیم کم FODMAP را رعایت کنند تا ببینند آیا علائم آنها کاهش مییابد یا نه. سپس، میتوانند به تدریج برخی از غذاهای حذفشده را دوباره به رژیم غذایی خود اضافه کنند تا ببینند کدام موارد باعث تحریک علائم میشوند.
نکته مهم:
قبل از حذف کامل گروههای غذایی، بهتر است با پزشک یا متخصص تغذیه مشورت کنید تا اطمینان حاصل شود که رژیم غذایی متعادلی دارید و دچار کمبود مواد مغذی نمیشوید.